Những bàn tay giữ hồn bánh Việt

Ông Tư giữ cái chảo gang đen bóng đã bốn mươi năm, rửa xong là lau khô, thoa chút mỡ như chăm một người bạn. Bột pha nước cốt dừa, nghệ vàng ươm, đổ vào chảo nóng nghe một tiếng xèo là đúng lửa. Ông bảo lửa củi thì bánh giòn đều, lửa gas thì phải canh tay. Tôm, thịt, giá bày sẵn, rau rừng hái trước nhà. Ông dạy con cháu một điều, bánh xèo phải ăn nóng, cuốn lá cải chấm nước mắm chua ngọt, chậm một chút là mất đi cái ngon.

Bà Chín trồng lá dứa sau hè, sáng nào cũng ra hái vài lá non để vắt nước. Bánh của bà có chín tầng xen kẽ xanh lá dứa và vàng đậu xanh, cắt ra lát nào cũng đều như kẻ chỉ. Bà không dùng đồng hồ, chỉ đưa ngón tay chạm nhẹ mặt bánh để biết lúc đổ tầng kế. Bà nói làm bánh này cần nhất là sự chờ đợi. Cháu ngoại ngồi cạnh, bà đưa cho miếng đầu tiên, dai mềm béo ngọt, bảo ăn đi con, ăn cho nhớ nhà.

Cô Mười có bộ khuôn đất nung mẹ để lại, mỗi lần dùng cô thoa mỡ heo thắng cho bóng. Chiều xuống, gánh bánh khọt của cô đặt gần bãi biển, khói than bay lẫn mùi gió mặn. Bột đổ vào khuôn nóng, chờ rìa vàng cô thả con tôm lên, đậy nắp ít phút. Cô bảo đừng đổ đầy khuôn, bánh sẽ dày và mất giòn. Khách đứng quanh gánh, cô gắp từng cái lên đĩa, kèm rau sống và chén nước mắm pha chua ngọt, nói cười suốt buổi.